TSK Sicil Notu ve Sicil İptali Davası (2026 Güncel Rehber)

Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK), Jandarma ve Sahil Güvenlik Komutanlığı bünyesinde görev yapan askeri personel hakkındaki sicil verme işlemi tüm özlük haklarını ve mesleki geleceğini doğrudan etkileyen bir konudur. Sicil amirleri tarafından haksız şekilde düzenlenen olumsuz sicil notlarına karşı idari yargıda sicil iptali davası açılması çoğu askeri personelin sıkça başvurduğu bir hukuki yoldur.

Bu yazımızda, TSK'da sicil notunun nasıl belirlendiğini ve hukuka aykırı sicil verilmesi durumunda idare mahkemelerinde sicil iptal davası açma sürecini detaylarıyla inceleyeceğiz.

TSK Sicil Notu ve Sicil İptali Davası Nedir?

Sicil işlemi, personelin belirli bir sicil dönemi içerisindeki mesleki ve kişisel niteliklerinin, görevindeki başarısının, görev bilinci ve sorumluluğunun, disiplin anlayışının ve diğer ilgili kriterlerin sicil amirleri tarafından değerlendirilmesi sonucunda ortaya çıkan idari işlemdir. TSK'da sicil notu olumsuz verilirse sicil iptali davası gündeme gelebilir.

Sicil değerlendirmesinde personelin yalnızca tek bir olay veya davranışı değil, genel olarak görevindeki durumu ve sicil dönemindeki çalışma performansı dikkate alınmalıdır.

Sicil notları;

• rütbe terfilerinde,

• kıdem sıralamasında,

• taltif ve ödüllendirmelerde,

• yurtiçi/yurtdışı kurs, öğrenim ve görevlendirme faaliyetlerinde etkili olan önemli bir kriterdir.

TSK'da Sicil Notu Verilmesinin Yasal Dayanağı

Sicil notu verilmesi konusunda temel yasal dayanakları şunlardır:

• 926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu: Subay ve astsubayların sicil, terfi, kademe ilerlemesi ve ayırma işlemlerinin ana çerçevesini çizer.

• Subay Sicil Yönetmeliği & Astsubay Sicil Yönetmeliği: 926 sayılı Kanun'a dayanılarak çıkarılan bu yönetmelikler; sicil amirlerinin belirlenmesi, sicil notu hesaplama kriterleri, sicil belgelerinin düzenlenmesi ve sicil dönemlerine ilişkin usul ve esasları ayrıntılı olarak düzenler.

• 3269 Sayılı Uzman Erbaş Kanunu ve Uzman Erbaş Yönetmeliği: Uzman erbaşların sicil alma şartları, sözleşme yenileme veya ilişik kesmeye esas teşkil eden sicil notu kriterlerini belirler.

• 4678 Sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu: Sözleşmeli erbaş ve erlerin derecelendirilmesi ve sicil süreçlerinin yasal zeminidir.

Sayılan mevzuata ek olarak; 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) Hukuka aykırı düzenlenen sicil notlarının ve sicile bağlı idari işlemlerin (terfi ettirilmeme, ayırma vb.) iptali için İdare Mahkemelerinde açılacak davaların usul ilkelerini kapsar. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (m. 125) da idarenin her türlü eylem ve işlemine karşı yargı yolunun açık olduğunu belirterek, hukuka aykırı sicil işlemlerine karşı yargısal denetimin temel dayanağını oluşturur.

TSK'da Sicil Notu Verme Yetkisi Kime Aittir?

Sicil notu verme yetkisi, ilgili personelin tabi olduğu mevzuat uyarınca belirlenen sicil amirleri tarafından kullanılır. Genellikle 1., 2. ve 3. sicil amirleri olmak üzere kademeli bir değerlendirme mevcuttur.

Sicil amirleri bu görevi yerine getirirken;

• Değerlendirmeleri tarafsız, objektif ve hissi tutumlardan uzak yapmak,

• Not takdirinde keyfilikten kaçınmak,

• Personel hakkındaki olumsuz kanaatleri somut bilgi, belge ve disiplin soruşturmalarına dayandırmakla görevlidir.

Sicil Notu Hangi Kriterlere Göre Verilir?

Sicil notunu belirleyen sıralı amirler ilgili personelin;

• Mesleki bilgi ve yeterliliği,

• Görev bilinci,

• Sorumluluk anlayışı,

• Disiplin durumu,

• Görevini yerine getirme biçimi,

• İnisiyatif kullanma yeteneği,

• Ast ve üstleriyle ilişkileri,

• Temsil kabiliyeti,

• Gelişime açıklığı,

• Görev alanındaki başarısı gibi kriterleri esas alır.

Sicil Notu Ne Zaman Verilir?

Sicil raporları kural olarak her yıl düzenlenir. Sicil alma süresi genelde 1 yıldır. Ancak personelin amiriyle belirli bir süre (yönetmeliklerde genellikle en az 3 ay) fiilen çalışmış olması gerekir. Aksi takdirde o amir tarafından sicil düzenlenemez.

Sicil Notu Puanı ve Olumsuz Sicil

Sicil notı genelde 100 tam puan üzerinden değerlendirilir. Sicil amirlerinin verdikleri notların ortalaması, personelin ilgili yıl için sicil notunu oluşturur. Sicil tam notunun belirli bir oranının altına düşülmesi (örneğin %60 veya %70'in altı) olumsuz sicil olarak adlandırılır.

Üst üste veya belirli sayıda olumsuz sicil alan personel hakkında;

• Terfi sırasında ise personelin rütbe terfisi durdurulabilir.

• Kritik görevlere veya yurt dışı teşkilatlarına ataması engellenebilir.

• TSK ile ilişiği kesilebilir. (TSK'dan ayırma işlemine karşı daav açma hakkı konusundaki güncel makalemiz için bakınız; https://www.eraslanhukuk.com/post/tsk-dan-i-hraç-disiplin-cezası-nedir-2026-i-tiraz-ve-dava-yolları)

Düşük Sicil Notu ve İptal Davası

Sicil notu düşük verilirse, personelin tüm özlük hakları ve mesleki geleceği bu durumdan doğrudan etkilenir. TSK'da sicil notu hukuka aykırı şekilde düşük verilirse buna karşı idari yargıda sicil iptali davası açılması mümkündür.

Aşağıdaki durumlarda personelin düşük sicil notuna karşı dava açması gündeme gelebilir;

• Önceki sicil notlarına göre ani ve açıklanamayan düşüş

• Düşük sicil notunun somut bilgi ve belgelere dayanmaması

• Sicil amirinin olumsuz kanaatlerin somutlaştırılmaması

• Sicil döneminde disiplin cezası veya soruşturma bulunmaması

• Sicil safahati ile uyumsuz değerlendirme yapılması

• Sicil amirleri arasında açıklanamayan puan farklılıkları bulunması

TSK Sicil İptali Davası Nedir?

Hukuka aykırı şekilde olumsuz veya düşük verilen sicil notunun iptali için açılan idari davaya sicil iptali davası denir.

• Görevli Mahkeme: İdare Mahkemesidir.

• Yetkili Mahkeme: Davalı askeri idarenin/birliğin bulunduğu yer veya personelin görev yaptığı yerin bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu ildeki İdare Mahkemesidir.

• Dava Açma Süresi ; Sicil notunun veya sicile bağlı olarak tesis edilen (terfi ettirilmeme, ilişik kesme vb.) idari işlemin ilgili personele tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılması gerekir.

Önemli Not: Sicil notu doğrudan tebliğ edilmeyip, atama veya terfi alamama vb. şekilde öğrenildiyse, öğrenme tarihinden itibaren 60 günlük süre başlar.

TSK Sicil İptali Dava Dilekçesi

TSK'da sicil iptali için açılan dava dilekçesinde dikkat edilmesi gereken hususlar şunlardır;

• Geçmiş yıllara ait sicil ortalamaları ve takdir/başarı belgeleri sunulmalı,

• Düşük sicil verilen dönemde herhangi bir disiplin cezası alınmadığı vurgulanmalı,

• Sicil amiri ile husumet veya kişisel çekişme varsa somut delillerle (mesajlar, tanıklar, dilekçeler) belirtilmeli,

• İdareden, personelin özlük ve sicil dosyasının (özellikle sicil safahat kartının) mahkemeye celbi talep edilmelidir.

Önemli Not:  Sicil iptali davası açılırken mutlaka Yürütmenin Durdurulması (YD) talep edilmelidir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) m. 27 uyarınca; idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması, idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda mahkeme yürütmeyi durdurma kararı verir. Olumsuz sicil nedeniyle TSK ile ilişiği kesilme riski olan veya terfisi engellenen personel için YD kararı, hak kayıplarının önüne geçilmesi açısından hayati önem taşır.

TSK Sicil İptali Davası - ÖRNEK DAVA DİLEKÇESİ

YÜRÜTMENİN DURDURULMASI TALEPLİDİR

ANKARA NÖBETÇİ İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI’NA

(Not: Görevli ve Yetkili İdare Mahkemesi yazılmalıdır)

DAVACI : [Adınız Soyadınız] (T.C. Kimlik No: ....................)

ADRES : [Tebligat Adresiniz]

VEKİLİ : ERASLAN HUKUK

DAVALI : Milli Savunma Bakanlığı /ANKARA (Jandarma/Sahil Güvenlik için İçişleri Bakanlığı, TSK personeli için Milli Savunma Bakanlığı)

DAVA KONUSU İŞLEM : Davacı müvekkilin/davacının [İlgili Yıl, Örn: 2025] Yılı Sicil Notunun hukuka ve hakkaniyete aykırı olarak [Verilen Not/Olumsuz Değerlendirme] olarak düzenlenmesine ilişkin sicil işleminin İPTALİ ile dava konusu işlem nedeniyle yoksun kalınan özlük ve parasal hakların yasal faiziyle ödenmesi ve işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararlar doğacağından YÜRÜTMENİN DURDURULMASI kararı verilmesi talebidir.

TEBLİĞ / ÖĞRENME TARİHİ : [İşlemin tebliğ edildiği veya öğrenildiği tarih]

AÇIKLAMALAR

1. OLAYLARIN ÖZETİ

Davacı, [Giriş Yılı] yılından bu yana [Rütbe/Görev] olarak [Görev Yapılan Birlik/Kurum] bünyesinde görev yapmaktadır. Görev süresi boyunca mesleki disipline uygun, amirlerinin emirlerine sadık ve mesleğinde başarılı bir personel olarak hizmet vermiştir.

Ancak, davalı idare bünyesinde düzenlenen [İlgili Yıl] Yılı Sicil Raporu’nda, davacının sicil notu objektif esaslara aykırı bir şekilde son derece düşük/olumsuz takdir edilmiştir. Söz konusu sicil notu [Öğrenme Şekli: Örneğin; rütbe terfisinin yapılmaması veya ilişik kesme işleminin tebliği] ile öğrenilmiştir.

2. HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE İPTAL GEREKÇELERİ

A) Geçmiş Yıllar Sicil Safahati ve Başarı Durumu İle Çelişmektedir: Davacı, geçmiş yıllardaki sicil dönemlerinde sürekli olarak yüksek ve takdirli siciller almış; amirlerinden teşekkür, takdirnameler ve başarı belgeleri elde etmiştir. Geçmiş yıllarda üstün başarı gösteren bir personelin, görevinde veya tutumunda herhangi bir olumsuzluk veya değişiklik yokken aniden çok düşük bir sicil notu ile değerlendirilmesi Danıştay’ın yerleşik içtihatlarına açıkça aykırıdır.

B) Düşük Sicil Notunu Haklı Kılacak Somut Bir Belge ve Disiplin Cezası Bulunmamaktadır: Dava konusu sicil döneminde davacı hakkında;

• Açılmış herhangi bir adli veya idari soruşturma bulunmamaktadır,

• Tarafına verilmiş kesinleşmiş bir disiplin cezası yoktur,

• Başarısızlığını, disiplinsizliğini veya liyakatsizliğini gösteren hiçbir somut tutanak, denetleme raporu veya yazılı ikaz mevcut değildir.

Somut bilgi ve belgelere dayanmayan, soyut kanaatlerle verilen olumsuz sicil notu idarenin takdir yetkisini keyfi kullandığını göstermektedir.

C) Sicil Amirlerinin Değerlendirmeleri Objektiflikten Uzaktır: 926 sayılı TSK Personel Kanunu, Subay/Astsubay/Uzman Erbaş Sicil Yönetmelikleri uyarınca sicil amirleri değerlendirmelerini hissi tutumlardan uzak, objektif ve tarafsız yapmakla yükümlüdür. [Varsa amir ile yaşanan husumet, kişisel çekişme, adli/idari süreç veya görev tanımı dışı hususlar somut olarak buraya yazılmalıdır.] Davacının sicil amirleri tarafından taraflı değerlendirildiği açıktır.

3. YÜRÜTMENİN DURDURULMASI TALEBİNİN GEREKÇELERİ

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) 27. maddesi uyarınca; idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartları birlikte gerçekleşmiştir. Dava konusu hukuka aykırı sicil işlemi nedeniyle davacının [rütbe terfisi durdurulmuş / TSK ile ilişiğinin kesilmesi riski doğmuş / özlük hakları kısıtlanmış] olup, dava sonuna kadar uygulamanın devam etmesi mesleki geleceğini ve telafisi imkansız zararları doğuracaktır. Bu nedenle öncelikle yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi gerekmektedir.

HUKUKİ NEDENLER : Anayasa (m. 125), 2577 sayılı İYUK, 926 sayılı TSK Personel Kanunu, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, Subay ve Astsubay Sicil Yönetmelikleri ve ilgili mevzuat.

HUKUKİ DELİLLER :

1. Davacıya ait sicil safahat kartı ve geçmiş yıllar sicil raporları (Davalı idareden istenecektir),

2. Davacının aldığı takdir, başarı belgeleri ve ödüller,

3. Davacıya ait özlük ve disiplin dosyası (İdareden celbi talep edilir),

4. Dava konusu sicil belgesi,

5. Bilirkişi incelemesi, tanık ve sair her türlü yasal delil.

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda açıklanan ve Mahkemenizce resen gözetilecek nedenlerle;

1. Öncelikle dava konusu işlemin uygulanması halinde telafisi güç ve imkansız zararlar doğacağından 2577 sayılı İYUK m. 27 uyarınca DAVALI İDARENİN SAVUNMASI ALINMAKSIZIN VEYA SAVUNMA SÜRESİNİN KISALTILARAK YÜRÜTMENİN DURDURULMASINA,

2. Davacı hakkında tesis edilen [İlgili Yıl] Yılı Olumsuz/Düşük SİCİL NOTU İŞLEMİNİN İPTALİNE,

3. Dava konusu işlem nedeniyle yoksun kalınan tüm parasal ve özlük hakların (maaş farkları, terfi hakları vb.) hakediş tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte DAVACIYA ÖDENMESİNE,

4. Yargılama giderleri ve [varsa] vekalet ücretinin davalı idareye yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep ederim. [Tarih]

Davacı / Vekili [Ad Soyad ve İmza]

Sicil İptali Davasının Sonuçları

İdare mahkemesi sicil notunu iptal ettiğinde, söz konusu olumsuz sicil notu tamamen kalkar. İdare, mahkeme kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde personelin o yıla ait sicilini objektif kıstaslara ve mahkeme gerekçesine uygun olarak yeniden düzenlemek zorundadır.

Sicil iptal edildikten sonra:

• Personel reddedilen rütbe terfisini geçmişe etkili olarak alır,

• Olumsuz sicil yüzünden ilişik kesilmişse göreve iade edilir,

• Mahrum kaldığı tüm parasal ve özlük hakları (maaş farkları, yıpranma payı vb.) yasal faiziyle birlikte personele ödenir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1- Sicil notumu öğrenmek mümkün müdür?

Normal şartlarda sicil notları gizlidir. Ancak rütbe terfi ettirilmeme, ayırma işlemine tabi tutulma veya idari itiraz/dava süreçlerinde personelin sicil notunu öğrenme imkanı doğar.

2- Olumsuz sicil nedeniyle TSK ile ilişik kesilir mi?

Üst üste veya toplamda yönetmelikte belirtilen sınırın altında sicil alan subay, astsubay, uzman erbaş ve sözleşmeli erlerin TSK ile ilişiği kesilebilir. Bu nedenle olumsuz sicillere süresi içinde dava açılması kritik önem taşır.

3- Sicil iptali davası ne kadar sürer?

İdare mahkemelerinde açılan sicil iptal davaları, dosyanın yoğunluğuna, savunma sürelerine ve yürütmeyi durdurma talebinin durumuna göre ortalama 6 ay ila 12 ay arasında sonuçlanabilmektedir.

4- Sicil Notu Hangi Durumlarda İptal Edilebilir?

Sicil işleminin hukuka aykırılığı farklı nedenlerden kaynaklanabilir.

Bunlar arasında;

• Yetki kurallarına aykırılık,

• Şekil ve usul hükümlerine aykırılık,

• Sicil verme yetkisinin hukuka aykırı kullanılması,

• Subjektif değerlendirme yapılması,

• Önceki sicil safahatiyle açıklanamayan önemli düşüş,

• Düşük sicil notunun nedenlerinin ortaya konulmaması,

• Olumsuz kanaatlerin somutlaştırılmaması,

• Sicil amirleri arasındaki önemli değerlendirme farkının açıklanamaması,

• Değerlendirmelerin hizmet gerekleriyle bağdaşmaması gibi hukuka aykırılıklar bulunabilir. Her olayın kendi koşulları içerisinde değerlendirilmesi gerekir.

5- Sicil Notunun İptali İçin Nereye Başvurulur?

Sicil işlemine karşı açılacak iptal davasında görevli yargı kolu idari yargıdır. Yetkili mahkemenin belirlenmesinde ise dava konusu işlemin niteliği ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda yer alan özel yetki hükümleri dikkate alınmalıdır.

6- Sicil Notunun İptali İçin Dava Açma Süresi Ne Kadardır?

Kural olarak idari işlemlere karşı dava açma süresi işlemin tebliği ya da öğrenilmesi tarihinden başlayarak 60 gündür. Bu süre hak düşürücüdür.

7- Sicil iptali davasında amirle olan husumet nasıl kanıtlanır?

Sicil amirinin taraflı ve objektiflikten uzak değerlendirme yaptığını kanıtlamak için;

• Amirle daha önce yaşanmış tartışmalara ilişkin tutanaklar,

• Varsa amir hakkında açılmış soruşturma veya suç duyurusu kayıtları,

• Görgü tanıklarının ifadeleri,

• Yazılı mesajlaşmalar, WhatsApp/e-posta kayıtları ve sunulan idari dilekçeler mahkemeye delil olarak sunulabilir.

8- Sicil iptal davası kazanılırsa geçmişe dönük özlük hakları nasıl alınır?

Mahkemenin iptal kararı neticesinde idare, işlemi tesis edildiği tarihten itibaren ortadan kaldırmak zorundadır. Personelin mahrum kaldığı tüm maaş farkları, tazminatlar ve özlük hakları (rütbe kıdemi, yıpranma payı vb.) yasal faiziyle birlikte idareden talep edilerek tahsil edilir.

9- Sözleşmeli subay, astsubay veya uzman erbaşlar olumsuz sicille çıkarılırsa dava açabilir mi?

Evet. Sözleşmeli personelin sözleşmesinin yenilenmemesi veya ilişiklerinin kesilmesi sıklıkla olumsuz sicillere dayandırılır. Bu durumda hem olumsuz sicil notunun hem de buna dayalı sözleşme feshi/ilişik kesme işleminin iptali istemiyle birlikte yürütmenin durdurulması talepli dava açılabilir.

10- Sicil iptali davasında duruşma yapılır mı?

İdari yargıda kural olarak davalar dosya üzerinden (yazılı usulde) incelenir. Ancak taraflardan birinin dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde duruşma talebinde bulunması halinde Mahkeme duruşma açmak zorundadır.

11- Sicil İptali Davasını Avukatla Açmak Zorunlu mu?

Hayır, Türk hukuk sisteminde idari davalarda (ve sicil iptali davalarında) bir avukatla temsil olunmak yasal olarak zorunlu değildir. Ancak sicil iptal davaları, askeri mevzuat ve idare hukuku usul kuralları bakımından son derece teknik ve hassas süreçlerdir. Hak kaybına uğramamak, mesleki safahatınızı ve özlük haklarınızı korumak adına sürecin başından itibaren Askeri Ceza ve İdare Hukuku alanında uzmanlaşmış bir avukattan profesyonel hukuki destek almanız tavsiye edilir.

---

Neden Ankara Avukatı?

Ankara merkezli avukatlık büromuz Kızılay'da yer almaktadır. Milli Savunma Bakalığı, Genelkurmay Başkanlığı, Kara Kuvvetleri Komutanlığı, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı personeline askeri ceza hukuku, askeri disiplin soruşturmaları açısından hizmet verdiği için derin hukuki bilgi ve tecrübeye sahiptir.

---

Yazar Bilgisi

Eraslan Hukuk.

Makale Bilgisi

Yayın Tarihi: [18 Eylül 2026 ]

Son Güncelleme: [28 Eylül 2026]

Hukuki Dayanak: Anayasa, 2577 sayılı İYUK, 926 sayılı TSK Personel Kanunu, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, Subay ve Astsubay Sicil Yönetmelikleri.

İlgili Alan: Askeri İdare Hukuku

Bilgilendirme Notu

Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olayların özelliklerine göre farklı hukuki sonuçlar doğabileceğinden, profesyonel hukuki danışmanlık alınması tavsiye edilir.

Telif Hakkı Bildirimi

Bu içeriğin tüm telif hakları Eraslan Hukuk Bürosu’na aittir. Kaynak gösterilmeden kısmen veya tamamen kopyalanamaz, çoğaltılamaz ve yayınlanamaz.